Μέχρι το τέλος του μήνα, θα εκδοθεί το Π.Δ με το οποίο ενσωματώνεται η κοινοτική οδηγία για την αναγνώριση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων Κολεγίων που συνεργάζονται με ξένα ιδρύματα.

Η υπουργός Παιδείας Αννα Διαμαντοπούλου
Οπως υπογραμμίζει στο «Εθνος» η υπουργός Παιδείας Αννα Διαμαντοπούλου, «το πρόστιμο για τη χώρα μας ξεκινά από τις 15 Ιανουαρίου και συνεπώς η Ελλάδα υποχρεούται να ενσωματώσει την κοινοτική οδηγία. Τις επόμενες μέρες θα εκδοθεί το σχετικό Π.Δ. με την υπογραφή όλων των υπουργών».

Τις άδειες λειτουργίας των κολεγίων θα δίνει πλέον το Εθνικό Κέντρο Πιστοποίησης Κέντρων Επαγγελματικής Κατάρτισης και όχι το υπουργείο Παιδείας
Επίσης, η κυβέρνηση προγραμματίζει όσον αφορά στη λειτουργία των κολεγίων τα εξής:
- Τα... κολέγια δεν θα ονομάζονται κολέγια αλλά Κέντρα Μεταλυκειακής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης.
- Εντάσσονται στο Εθνικό Κέντρο Πιστοποίησης Κέντρων Επαγγελματικής Κατάρτισης (ΕΚΕΠΙΣ).
- Το ΕΚΕΠΙΣ θα τα πιστοποιεί και θα δίνει άδειες λειτουργίας -και όχι το υπουργείο Παιδείας- μέσα από συγκεκριμένες προδιαγραφές και με τον συγκεκριμένο χαρακτηρισμό της μεταλυκειακής εκπαίδευσης.
Σχετικά με τη λειτουργία των Κολεγίων εφεξής, η υπουργός τόνισε στο «Εθνος»: «Ετοιμάζουμε θεσμικό πλαίσιο το οποίο θα αφορά τη Δια Βίου Μάθηση και Επαγγελματική Κατάρτιση και στο οποίο θα ενσωματωθεί η λειτουργία του νέου ΕΚΕΠΙΣ. Το Εθνικό Κέντρο Πιστοποίησης θα έχει στο εξής την ευθύνη για την αδειοδότηση των δομών της μεταλυκειακής κατάρτισης στην οποία ανήκουν και, οι συνεργαζόμενες με ξένα ΑΕΙ δομές (σ.σ.: κολέγια)».
Οσον αφορά τα επόμενα βήματα που θα ακολουθήσουν της ενσωμάτωσης της οδηγίας, η υπουργός υπογραμμίζει ότι «στην οδηγία υπάρχουν άρθρα με τα οποία δίνεται η δυνατότητα στους επαγγελματικούς φορείς (όπως ΤΕΕ) να θέτουν στους κατόχους πτυχίων από τα Κολέγια δικούς τους όρους και προϋποθέσεις προκειμένου να πάρουν την επαγγελματική αναγνώριση».
Κατά τα λοιπά, όπως είπε η υπουργός και στους πρυτάνεις, το θέμα των Κέντρων Ελευθέρων Σπουδών, τα οποία συνεργάζονται με Πανεπιστημιακά Ιδρύματα στην Ευρώπη, θα αντιμετωπιστεί σε δύο επίπεδα: το ένα είναι το εθνικό και το άλλο το ευρωπαϊκό.
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο κατατέθηκε ήδη για πρώτη φορά στο Συμβούλιο Υπουργών Παιδείας και έγινε αποδεκτό ότι θα υπάρξει -και ξεκινάει με την Ισπανική Προεδρία το επόμενο εξάμηνο- πρωτοβουλία για την αμοιβαία συμφωνία μεταξύ Αρχών Πιστοποίησης των κρατών - μελών ώστε σε κάθε χώρα η Αρχή Πιστοποίησης να έχει το δικαίωμα ελέγχου των προδιαγραφών τις οποίες εγγυάται η Αρχή μιας άλλης χώρας. Αυτό θεωρούν ότι θα είναι η αναγκαία βάση για την εξασφάλιση της ποιότητας.
Το ιστορικό
Από την ίδρυση «παραρτημάτων» στις προσφυγές και την αδειοδότηση
Ολες οι μέχρι τώρα κυβερνήσεις προσπαθούσαν να κερδίσουν χρόνο όσον αφορά στην επαγγελματική αναγνώριση των πτυχίων που προσφέρουν τα κολέγια, καθώς φοβούνται τις αντιδράσεις από την πλευρά της πανεπιστημιακής κοινότητας και μιας μεγάλης μερίδας της ελληνικής κοινωνίας.
Η όλη ιστορία ξεκινά επί της ουσίας από τα βρετανικά πανεπιστήμια, τα οποία προκειμένου να αντέξουν τις περικοπές στις χρηματοδοτήσεις τους προσπαθούσαν (και συνεχίζουν να το κάνουν) να προσελκύσουν ξένους φοιτητές. Στο πλαίσιο αυτό ακολουθούν την πρακτική ίδρυσης παραρτημάτων σε ξένες χώρες τα οποία παρείχαν -σύμφωνα με τα ίδια- αναγνωρισμένα πτυχία.
Ετσι κάπως ξεκίνησαν και οι συνεργασίες με διάφορα ελληνικά Εργαστήρια Ελευθέρων Σπουδών (που βαπτίστηκαν κολέγια) .
Στη συνέχεια απόφοιτοι από διάφορα τέτοιου τύπου συνεργαζόμενα ιδρύματα με πανεπιστήμια της Μεγάλης Βρετανίας (κυρίως) αλλά και της Γερμανίας, Γαλλίας κ.ά. άρχισαν να καταφεύγουν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο ζητώντας αναγνώριση των επαγγελματικών τους δικαιωμάτων. Μια τέτοια υπόθεση είναι η υπόθεση Neri (Ιταλία), όπου σε προδικαστικό ερώτημα το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι δεν είναι σύννομη η πρακτική των ιταλικών αρχών να μην αναγνωρίζουν πτυχία «παραρτήματος» αγγλικού πανεπιστημίου.
Μάχη
Οπως είναι φυσικό, όλα αυτά τα χρόνια τα λόμπι της ιδιωτικής εκπαίδευσης δίνουν μάχη όχι τόσο για την αναγνώρισή τους ως ιδιωτικών πανεπιστημίων (αυτό προϋποθέτει συνταγματική αναθεώρηση), αλλά για την αναγνώριση επαγγελματικών δικαιωμάτων στους κατόχους των τίτλων που παρέχουν.
Σε αυτό το σημείο άρχισαν να ανακύπτουν νομικά αλλά και πολιτικά ζητήματα, διότι όσον αφορά στην εκπαίδευση και στην αναγνώριση ακαδημαϊκών τίτλων δεν υπερτερεί η Ευρωπαϊκή Νομοθεσία. Οσον αφορά όμως σε ζητήματα σχετικά με την κινητικότητα εργαζομένων, όπως είναι κατά την Ε.Ε. τα επαγγελματικά δικαιώματα, είτε την εγκατάσταση επιχειρήσεων, όπως είναι η ίδρυση ενός «παραρτήματος», καλύπτονται πρώτα από την Ευρωπαϊκή Νομοθεσία, η οποία και υπερτερεί. Ετσι το 2006 έρχεται η οδηγία 36/2005, που για πρώτη φορά επιβάλλει την αναγνώριση των παραρτημάτων στον βαθμό που αυτά είναι πιστοποιημένα στη χώρα προέλευσης. Το σχετικό μάλιστα άρθρο (50) αναφέρει:
«Σε περιπτώσεις δικαιολογημένων αμφιβολιών, εφόσον έχουν εκδοθεί τίτλοι εκπαίδευσης από αρμόδια αρχή κράτους - μέλους και περιλαμβάνουν την εκπαίδευση που έχει αποκτηθεί εν μέρει ή εξολοκλήρου σε εκπαιδευτικό ίδρυμα που εδρεύει νόμιμα στην επικράτεια άλλου κράτους - μέλους, το κράτος - μέλος υποδοχής έχει το δικαίωμα να επαληθεύει με τον αρμόδιο φορέα στο κράτος - μέλος καταγωγής του τίτλου:
α) κατά πόσο η εκπαίδευση στο ίδρυμα που παρέσχε την κατάρτιση έχει πιστοποιηθεί επισήμως από το εκπαιδευτικό ίδρυμα που βρίσκεται στο κράτος - μέλος καταγωγής του τίτλου.
β) κατά πόσο οι τίτλοι εκπαίδευσης που έχουν εκδοθεί είναι οι ίδιοι με εκείνους που θα είχαν χορηγηθεί εάν η εκπαίδευση είχε πραγματοποιηθεί εξολοκλήρου στο κράτος - μέλος καταγωγής του τίτλου και
γ) κατά πόσο οι τίτλοι εκπαίδευσης προσδίδουν τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα στην επικράτεια του κράτους - μέλους που χορήγησε τον τίτλο».
Η προθεσμία για την ενσωμάτωση της Οδηγίας 2005/36 έληξε πριν από δύο χρόνια. Για τέσσερα χρόνια, η κυβέρνηση της ΝΔ δεν έκανε απολύτως τίποτα, ούτε πριν από τη λήξη της προθεσμίας, ούτε μετά από αυτή, με αποτέλεσμα να χρειαστεί να πληρώσει η χώρα μεγάλο πρόστιμο και να τρωθεί η εικόνα της διεθνώς.
Δύο μέρες πριν από τις εκλογές, ο τότε υπουργός Παιδείας Αρης Σπηλιωτόπουλος έδωσε άδειες λειτουργίας σε 40 κολέγια «υπό όρους», χωρίσς όμως αυτοί να προσδιορίζονται πουθενά. Στη συνέχεια (23 -11-09 ) το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους κατέληξε στο συμπέρασμα πως η αδειοδότηση αυτή ήταν παράνομη διότι δεν προβλέπεται από τον ν. 3696/2008 η έκδοση αδειών «υπό όρους», πόσω μάλλον όταν αυτοί οι «όροι» δεν προσδιορίζονται.
Με την ίδια γνωμοδότηση, το Νομικό Συμβούλιο χαρακτήρισε και την Επιτροπή Αξιολόγησης και Ελέγχου των Κολεγίων, παράνομη. Αμέσως μετά, η Αννα Διαμαντοπούλου ζήτησε την ανάκληση όλων των αδειών και την επανεξέταση του συνόλου των φακέλων, οι οποίοι στην πραγματικότητα ουδέποτε εξετάστηκαν από τον προηγούμενο υπουργό. «Η κυβέρνηση της ΝΔ προκάλεσε ένα πρωτοφανές χάος με άδειες που δόθηκαν με παράνομες υπουργικές αποφάσεις, βασιζόμενες σε έναν νόμο που κηρύσσεται ασύμβατος προς το ευρωπαϊκό δίκαιο», είχε δηλώσει η Αννα Διαμαντοπούλου, λίγες μέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων της.
Το καθεστώς
Τι συμβαίνει στις άλλες χώρες
Σε όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης η κοινοτική οδηγία έχει ενσωματωθεί στο εθνικό τους δίκαιο. Σημειώνεται πάντως ότι εκτός από τις μεγάλες χώρες (Αγγλία, Γαλλία, Γερμανία) και άλλες μικρότερες όπως η Σουηδία ανοίγουν με franchising δικά τους παραρτήματα σε Σαγκάη, Χονγκ Κονγκ, Κίνα, Νότια Αμερική και προχωρούν προς την Αφρική. Οπως τόνισε πρόσφατα η κ. Διαμαντοπούλου και στους πρυτάνεις, «όλες αυτές οι χώρες θέλουν να τεθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο όσο γίνεται πιο γρήγορα οι αμοιβαίες αναγνωρίσεις ώστε να μην κινδυνεύσει η πτώση της ποιότητάς τους.
Σήμερα βρισκόμαστε σε μια νέα πραγματικότητα, όπου το εργαλείο δεν μπορεί να είναι άλλο παρά οι αυστηρές προδιαγραφές ποιότητας.
Δηλαδή να μπορείς, όχι με διοικητικά μέσα τα οποία με χίλιους τρόπους πια ξεπερνιούνται, αλλά με τα εργαλεία της ποιότητας, να βάζεις εσύ όρους και να μπορείς να τα κλείνεις».
Αλαλούμ στην αγορά θα φέρει η αναγνώριση
Η αναγνώριση των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων ελληνικών κολεγίων συνεργαζόμενων με ξένα ΑΕΙ θα προκαλέσει μεγάλους τριγμούς στην αγορά, καθώς μια τεράστια στρατιά πτυχιούχων ιδιωτικών ιδρυμάτων θα βρεθούν να έχουν εργασιακά δικαιώματα στη χώρα μας και όπως είναι αναμενόμενο θα δημιουργηθούν κοινωνικές αναταράξεις και μάλιστα σε μια εποχή που η ανεργία πλήττει σκληρά τους απόφοιτους των ελληνικών πανεπιστημίων. Ακόμη και στην περίπτωση που κάποια επιμελητήρια όπως το ΤΕΕ αντιδράσουν όσον αφορά στις δικές τους ειδικότητες, για κάποιες άλλες η διαδικασία αναγνώρισης επαγγελματικών δικαιωμάτων θα είναι μια απλή γραφειοκρατική διαδικασία.